خبر فوری

خبر فوری

خیوه خوارزم، افسانه پر رمز و راز آسیای مرکزی

خیوه خوارزم، افسانه پر رمز و راز آسیای مرکزی
اندازه متن Aa Aa

شهر خیوه خوارزم در بخش شمالی جاده ابریشم قرار دارد. پشت دیوار دفاعی آن، تمام معنا و مفهوم واقعیت به آسانی ناپدید می شود.
گذشته پر رمز و راز و جادویی، فرمانروای این ۲۵ هکتار زمین است.

خیوه بیش از۲۵۰۰ سال قدمت دارد. این شهر یکی از قدیمی ترین شهرها در مسیر جاده ابریشم است. ایشان قلعه، نام این بخش از شهر در پشت دیوارهای قلعه است که به معنای “شهر داخلی” است. در اینجا حاکمان و اشراف زندگی می کردند و از میهمانان شان پذیرایی می کردند. قصر، خانه ها، مساجد، آرامگاهها و مناره ها، همگی اکنون در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده اند.

خیوه یکی از شهرهای نادری است که اصالت و ویژگی های منحصر بفردش حفظ شده و هنوز می توان عزم و اراده معماران قدیمی اش را ورای این بناها مشاهده کرد. همه شهر شبیه یک موزه زنده است. بیش از سه هزار نفر در بخش ایشان قلعه زندگی می کنند و هر یک از آنها، تکه ای از زمان های دور، از دوران تولد این شهررا به همراه دارند.

مردم خیوه بر این باورند که آب چاه های محلی می تواند برایشان شانس و خوشبختی به همراه بیاورد. این باور به دورانی باز می گردد که این آبادی بنا شده است. بر اساس قصص مذهبی، نوح پیامبر در این بیابان سفر می کرد که در رویای خود قلعه بزرگی دید. وقتی بیدار شد، آب فوق العاده گوارایی پیدا کرد.به همین دلیل تصمیم گرفت این شهر را بنا کند.

حکاکی بر روی چوب؛ میراثی باستانی

شهر افسانه های هزار و یک شب با آواهایی از گذشته های دور بیدار می شود. برای لمس بهتر تاریخ این سرزمین، نگاهی به شاهکارهای چوبی این شهر می اندازیم . این کنده کاری ها در هر گوشه شهر، داستان هایی برای حکایت کردن دارند. مادامین مادامینوف توضیح می دهد که این قلب روی در، نشانه در حرمسراست. او فردی از سلسله ای از حکاکان چوب است که شاهکارهای چوبی را به خوبی می شناسد.

این حرفه همیشه معتبرترین حرف در خیوه بوده است. مادامین با برادرانش کار می کند و قدم به قدم به برادرزاده اش چیزهایی را آموزش می دهد که خود از پدر آموخته است. او می گوید که این هنر همانند موسیقی است و باید از سنین پایین آموخته شود.

مادامین می گوید: “سخت ترین چیز در این حرفه، به کار گرفتن قدرت تخیل است، تصور کردن آنچه واقعا می خواهید در این ستون، در این تکه چوب بدون شکل ببینید. این تکه چوب باید شروع به آواز خواندن کند و شما باید این موسیقی را از این ستون چوبی بشنوید.”

مجموعه ستون های چوبی در مسجد جمعه خیوه یکی از جالب ترین مکان ها است. دویست و دوازده ستون در این مکان هست که هر یک منحصر بفردند. قدیمی ترین آنها در ۱۰ قرن پیش ساخته شده است. مادامین می گوید: “موقعیکه کارم خوب پیش نمی رود، به اینجا می آیم و یکباره همه قطعات پراکنده، مثل تکه های پراکنده یک موزاییک در درونم گرد هم جمع می شوند.”

پلوی ازبکی

هنر پخت پلو در اینجا از زمان های بسیار قدیم، هنر محبوبی بوده است. مواد تشکیل دهنده این غذای سنتی ازبک شامل: برنج، گوشت و هویج و پیازاست. پلو غذایی است که از دوران وجود کاروان ها بر جای مانده و به مسافران اجازه می داده برای زمان طولانی احساس گرسنگی نکنند.

هر منطقه ازبکستان، دستور پخت خاصی برای پلو دارد. تفاوت های کوچک در پخت پلوی ازبکی مزه آن را کاملا تغییر می دهد. یکی از بهترین آشپزهای خیوه اسرار این غذا را با ما در میان می گذارد: “وقتی شما پلو می پزید مهمترین چیز این است که این کار را با عشق انجام دهد. این راه موفقیت پخت پلو است.”

پلوی ازبکی برای تولد کودکان، در مراسم عروسی و جشن تولدها پخته می شود. اما پلو غذای روزانه آنها هم هست. مردم نمی توانند زندگی بدون پلو را تصور کنند. یکی از آشپزهای خیوه می گوید: “پلو برای ما مثل یک اثر هنری است. همه چیز بستگی به استعداد وخلاقیت هنرمند دارد. این غذا یکی از مهمترین چیزها برای مردم ازبک است.”

جاده باستانی ابریشم هنوز هم شهرهایی که ما در برنامه زندگی ازبک از آنها دیدن کردیم را به هم وصل می کند. کسانی که در سمرقند، بخارا و خیوه خوارزم زندگی می کنند معتقدند که سنت های به ارث رسیده از دوران حرکت کاروان ها، برای همیشه باقی خواهند ماند.